اوتیسم که به عنوان یک اختلال عصبی و رشدی محسوب میشود بر تعاملات اجتماعی، ارتباطات و رفتارهای فرد تأثیر میگذارد. با افزایش شیوع این اختلال در سالهای اخیر، پژوهشگران و متخصصان به دنبال روشهای نوین درمانی برای بهبود کیفیت زندگی بیماران مبتلا به اوتیسم هستند. یکی از این روشها، استفاده از سلولهای بنیادی است که به دلیل تواناییهای منحصر به فرد خود در ترمیم و بازسازی بافتهای آسیبدیده، توجه زیادی را به خود جلب کردهاست. سلولهای بنیادی، به عنوان سلولهای اولیه و غیر تخصصی، قادر به تمایز به انواع مختلف سلولها و بافتها هستند. این ویژگیها آنها را به گزینهای جذاب برای درمان اختلالات عصبی از جمله اوتیسم تبدیل کرده است. در این مقاله، به بررسی این موضوع خواهیم پرداخت که آیا سلول های بنیادی برای درمان اوتیسم درست عمل کنند یا خیر. همچنین، به چالشها و محدودیتهای موجود در این زمینه خواهیم پرداخت.
بیماری اوتیسم چیست؟
طبق پژوهشهای انجام شده، اوتیسم یکی از بیماری های قابل درمان با سلول های بنیادی میباشد. همانطور که در ابتدا گفته شد بیماری اوتیسم بر روی عصب و روند رشد تاثیر مستقیمی دارد. از علائم این بیماری میتوان به کند بودن در صحبت، بی خوابی، بی قراری، بی تفاوتی حسی نسبت به صدا در سالهای اولیه یا اختلال بیش از حد صدا، عدم پاسخ به درد و … است. اوتیسم درمان واحدی ندارد و معمولا بر اساس نیازهای کودک سفارشی میشود.
آیا اوتیسم با خون بند ناف درمان میشود؟
در پاسخ به این سوال که آیا سلول های بنیادی برای درمان اوتیسم وجود دارد؟ باید گفت که سلولهای بنیادی شفادهندههای طبیعی هستند که تمام بافتها و اندامهای بدن ما را تشکیل میدهند، توانایی تبدیل به سلولهایی را دارند که لمس میکنند و توانایی تقسیم بدون محدودیت را دارند و کل بدن ما را بازسازی و درمان میکنند. بنابراین میتوان از آنها در درمان اوتیسم استفاده کرد. با این حال بسیاری از پزشکان سلول بنیادی خون بند ناف را به عنوان گزینهای درمانی میدانند. از طرفی بهترین سن برای درمان این بیماری به واسطه سلول بنیادی دو تا هشت سال گزارش شدهاست.
همانطور که سایت nhsbt میگوید خون بند ناف دارای سلولهای بنیادی استخوانی است. این دسته از سلولها به سیستم خونی و ایمنی بدن بسیار موثر هستند. از این رو بسیاری از بنیادهای خاص و عمومی خون باقی مانده در بند ناف را جمعآوری میکنند تا برای درمان بیماریهایی همچون اوتیسم از آنها استفاده شود.
درمان اوتیسم با سلول بنیادی چگونه انجام می شود؟
تحقیقات اخیر نشان داده که درمان اوتیسم با سلول های بنیادی خون بندناف میتواند به عنوان یک گزینه درمانی جدید و نوآورانه در این زمینه مطرح شوند. سلولهای بنیادی به دلیل قابلیتهای خاص خود، میتوانند به بهبود عملکرد مغز و کاهش علائم اوتیسم کمک کنند. از مراحل انجام این درمان در کلینیک فوق تخصصی سلول های بنیادی میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
- مشاوره و ارزیابی: در این مرحله، پزشکان و متخصصان سلامت روان، فرد را ارزیابی میکنند تا تشخیص دقیق اوتیسم را تأیید کنند. این ارزیابی شامل بررسی تاریخچه پزشکی، رفتارها و علائم فرد است.
- انتخاب سلول بنیادی: همانطور که گفته شد سلولهای بنیادی خون بند ناف به دلیل غنی بودن از سلولهای استخوانی میتوانند انتخاب مناسبی باشند.
- جمعآوری سلولها: تعداد سلولهایی که قرار است تزریق شوند با توجه به سن و وزن بیمار تعیین میشود. جمعآوری خون بند ناف معمولاً پس از زایمان و قبل از قطع بند ناف انجام میشود. پس از زایمان، پزشک یا پرستار یک سوزن مخصوص را به ورید بند ناف وارد میکند و خون بند ناف را در یک کیسه جمعآوری میکند.
- تزریق سلولهای بنیادی: درمان بیمار با توجه به شرایط بیمار تصمیم گیری میشود. میتوان آن را در 3 جلسه به فاصله 45 روز و یا در 3 روز متوالی انجام داد.
مزایای درمان اوتیسم با سلول بنیادی
در دنیای پزشکی، جستجوی راهکارهای نوین برای درمان اختلالات پیچیدهای مانند اوتیسم همواره در حال انجام است. اوتیسم، که به عنوان اختلال شناخته میشود، یک چالش بزرگ برای بیماران و خانوادههای آنها به شمار میآید. از این رو از نقش سلول های بنیادی در درمان بیماری های عصبی تا سلول خون بند ناف از هر کدام برای درمان اوتیسم استفاده کردهاند. با توجه به نقش سلول های بنیادی در درمان اختلال طیف اوتیسم که گفته شد، از مزایای این درمان میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
- توانایی ترمیم و بازسازی: سلولهای بنیادی قابلیت ترمیم و بازسازی بافتهای آسیبدیده را دارند. این ویژگی میتواند به بهبود عملکرد مغز و کاهش علائم اوتیسم کمک کند.
- کاهش علائم رفتاری: تحقیقات اولیه نشان دادهاند که درمان با سلولهای بنیادی ممکن است به کاهش علائم رفتاری مرتبط با اوتیسم، مانند مشکلات ارتباطی و تعاملات اجتماعی، کمک کند.
- کاهش نیاز به دارو: با انتخاب پیوند خون بند ناف، ممکن است نیاز به داروهای روانپزشکی کاهش یابد، که میتواند عوارض جانبی کمتری برای بیمار به همراه داشته باشد.
علاوه بر این سایت gencell معتقد به این است که این درمان نکات مثبتی مانند رشد شناختی، توسعه به خاطر سپردن اطلاعات در مدت زمان کوتاهتر و نگه داشتن آن در حافظه برای مدت طولانیتر، افزایش عملکرد دستگاه گوارش و توسعه سیستم ایمنی نیز دارد.
سخن پایانی
در پایان، بررسیهای علمی و تحقیقات انجام شده نشان میدهد که سلولهای بنیادی پتانسیلهای زیادی در درمان بیماریهای مختلف دارند. به طور کلی، اوتیسم یک اختلال پیچیده است که نیاز به رویکردهای چند جانبه و جامع برای درمان دارد. در حالی که سلولهای بنیادی نقش مهمی در درمان این اختلال ایفا میکنند.