سرطان خون که نام دیگر آن لوسمی است، نوعی سرطان بافت‌های خون‌ساز بدن از جمله مغز استخوان و سیستم لنفاوی است. در این بیماری، گلبول‌های سفید خون که نقشی حیاتی در مبارزه با عفونت‌ها بر عهده دارند، دچار اختلال می‌شوند. در این وضعیت مغز استخوان گلبول‌های سفید غیرطبیعی تولید می‌کند که توانایی انجام وظایف خود را ندارند و در نتیجه، سیستم ایمنی بدن به درستی عمل نمی‌کند.
علائم سرطان خون چیست؟
از شایع ترین علائم سرطان خون می‌توان به موارد زیر اشاره کرد.
- تعریق شبانه
- تب
- درد استخوان
- کاهش وزن
- کبودی یا خونریزی غیرعادی
- عفونت
- خستگی زیاد و ضعف مداوم
- تورم غدد لنفاوی، کبد یا طحال
علائم سرطان خون بدخیم
در کنار علائم اولیه که سرطان خون دارد، در صورت نادیده گرفتن آن علائم بدخیم آن نیز شروع می‌شود. باید بدانید که این علائم به انواع خاصی از سرطان خون بدخیم ربط دارند.
- سرطان خون میلوئید حاد (AML): این سرطان خون علائمی مثل تنگی نفس، ضعف و خونریزی از لثه‌ها یا بینی دارد.
- سرطان خون لنفوسیتی حاد (ALL): تورم غدد لنفاوی، درد در استخوان‌ها و تب نیز نشانه‌های وجود سرطان خون لنفوسیتی حاد است.
- سرطان خون میلوئید مزمن (CML): تعریق شبانه، کاهش وزن و نشانه‌های خستگی نشانه‌هایی است که فرد در هنگام سرطان خون میلوئید مزمن از خود نشان می‌دهد.
- سرطان خون لنفوسیتی مزمن (CLL): این لوسمی در مراحل اولیه معمولا بدون علامت ظاهر می‌شود، اما با پیشرفت بیماری، نشانه‌هایی مانند خستگی مداوم، تورم غدد لنفاوی و کاهش وزن بدون دلیل بروز پیدا می‌کند.
اولین علائم سرطان خون
علائم اولیه سرطان خون اغلب مبهم هستند، به همین دلیل از آن‌ها با عنوان علائم خاموش یاد می‌شود. این نشانه‌ها شباهت زیادی به علائم بیماری‌های شایع مانند سرماخوردگی یا آنفولانزا دارند و همین موضوع، تشخیص زودهنگام بیماری را دشوار می‌کند.
اولین علائم سرطان خون در زنان
سرطان خون در بدن خانم‌ها تغییرات هورمونی نیز ایجاد می‌کند و علائم زیر را به وجود می‌آورد.
- خونریزی‌های غیرطبیعی
- کم خونی شدید
- عفونت زیاد در دستگاه تناسلی
- تعریق شبانه و تب‌های بدون علت
- کاهش وزن
- خونریزی‌های خودبه‌خودی از لثه یا بینی
اولین علائم سرطان خون در مردان
خستگی شدید، کبودی، تب و لرز، عفونت زیاد، درد در استخوان، کاهش وزن، تغییرات در رنگ پوست (پوست رنگ‌پریده یا دارای لکه‌های قرمز کوچک (پتشی)) و بزرگ شدن غدد لنفاوی و یا بزرگ شدن کبد یا طحال از علائم سرطان خون در مردان هستند.
اولین علائم سرطان خون در کودکان
در مراحل اولیه سرطان خون در کودکان، علائم ممکن است دائمی نباشند و گاهی ظاهر شوند و سپس برای مدتی از بین بروند. این علائم عبارتند از:
- خستگی و بی‌حالی: ممکن است کودک در برخی روزها خستگی شدیدی داشته باشد و در روزهای دیگر انرژی بیشتری نشان دهد.
- کاهش سلول‌های طبیعی خون: سرطان خون می‌تواند تولید سلول‌های سالم خون در مغز استخوان را کاهش دهد.
- رنگ‌پریدگی: کاهش گلبول‌های قرمز ممکن است باعث رنگ‌پریدگی پوست کودک شود.
- تب و عفونت‌های مکرر: کاهش سلول‌های خونی سالم می‌تواند توانایی بدن برای مقابله با عفونت‌ها را تحت تاثیر قرار دهد.
- کاهش اکسیژن‌رسانی: کم شدن گلبول‌های قرمز سالم، انتقال اکسیژن به بافت‌های بدن را کاهش می‌دهد و می‌تواند احساس ضعف و خستگی ایجاد کند.
- درگیری اندام‌های مختلف: لوکمی ممکن است علاوه بر مغز استخوان و خون، غدد لنفاوی، کبد، طحال، تیموس، مغز و نخاع، لثه‌ها و پوست را نیز درگیر کند.
- تفاوت علائم در کودکان: نشانه‌ها و شدت آن‌ها در هر کودک متفاوت است و ممکن است همه علائم هم‌زمان دیده نشوند.
علائم سرطان خون در نوزادان
طبق گفته medicalnewstoday
Leukemia in infants causes signs like pale skin, ongoing low energy or extreme fussiness, frequent fevers, unusual bruising or tiny red spots on the skin, a swollen belly, and trouble feeding or gaining weight.
لوسمی در نوزادان و شیرخواران علائمی همچون رنگ‌پریدگی پوست، بی‌حالی مداوم یا بی‌قراری شدید، تب‌های مکرر، کبودی‌های غیرعادی یا لکه‌های قرمز ریز روی پوست، تورم شکم و مشکل در تغذیه یا وزن‌گیری ایجاد می‌کند.
علائم سرطان خون در جوانان
در جوانان مبتلا به سرطان خون، علائم می‌توانند به شکل‌های مختلفی ظاهر شوند. خستگی مفرط و بی‌حالی، تب‌های مکرر یا لرز بدون علت مشخص از نشانه‌های احتمالی هستند. همچنین ممکن است فرد دچار کبودی‌های غیرعادی یا خونریزی از بینی و لثه‌ها شود. بزرگ شدن غدد لنفاوی در نواحی مانند گردن، زیر بغل یا کشاله ران نیز احتمال دارد، دیده شود. به دلیل اختلال در عملکرد طبیعی سیستم ایمنی، احتمال ابتلا به عفونت‌های مکرر افزایش پیدا می‌کند. در آخر نیز بعضی از کودکان شاید درد استخوان‌ها و مفاصل، کاهش وزن بدون دلیل و تعریق شدید شبانه را تجربه کنند.
علائم سرطان خون در سالمندان
افراد مسن بیشتر به لوکمی لنفوسیتی مزمن مبتلا می‌شوند و شاهد علائمی مثل رنگ‌پریدگی، خستگی، خونریزی آسان، کاهش وزن ناگهانی، احساس پری یا نفخ شکم و تعریق شبانه هستند.
علائم سرطان خون در آزمایش cbc
آزمایش سرطان خون رایج‌ترین راه برای تشخیص این بیماری می‌باشد، در این آزمایش تعداد گلبول‌های سفید، قرمز و پلاکت‌ها اندازه‌گیری می‌شود. تعداد کم و زیاد این موارد مشکلات زیر را نشان می‌دهد.
- کاهش تعداد پلاکت‌ها: کمبود این ماده باعث خونریزی و کبودی آسان می‌شود.
- کاهش تعداد گلبول‌های قرمز (آنمی): کاهش گلبول‌های قرمز از حد تعیین شده خستگی، رنگ‌پریدگی و ضعف را به دنبال دارد.
- افزایش تعداد گلبول‌های سفید: تعداد بالای این نوع گلبول نشان‌دهنده وجود لوکمی است.
- سلول‌های غیر طبیعی: در آزمایش خون افراد مبتلا به لوسمی، گاهی سلول‌های غیرعادی در شمارش گلبول‌های سفید دیده می‌شود.
آیا سرطان خون درمان می‌شود؟
سرطان خون از بیماری‌های حساس و پیچیده‌ای است و انتخاب روش درمان آن به نوع سرطان، شرایط بیمار، سن و وضعیت عمومی بدن بستگی دارد، بنابراین نمی‌توان یک روش درمانی را برای همه بیماران مناسب دانست. یکی از روش‌های پیشرفته مورد استفاده در برخی سرطان‌های خون، کارتی سل تراپی (CAR-T Cell Therapy) است. در این روش لنفوسیت از خون بیمار دریافت و در آزمایشگاه به‌گونه‌ای اصلاح می‌شوند که بتوانند سلول‌های سرطانی دارای آنتی‌ژن مشخص را بهتر شناسایی و هدف قرار دهند. پس از تکثیر و آماده‌سازی سلول‌های اصلاح‌شده مجددا به بدن بیمار تزریق می‌شوند تا به مبارزه با سلول‌های سرطانی کمک کنند. با توجه به اینکه درمان سرطان خون با CAR-T نیاز به بررسی تخصصی دارد، انتخاب آن باید توسط تیم پزشکی انجام شود. برای ارجاع بیمار و هماهنگی با مشاورین بایوژن می‌توانید با مشاورین بایوژن در تماس باشید.
سوالات متداول
آیا سرطان خون بر روی پوست نیز علائمی دارد؟
سرطان خون نشانه‌های خود را حتی روی پوست نیز ظاهر می‌کند، بدین صورت که کسانی که دچار این سرطان می‌شوند، علائمی مثل تغییرات در رنگ پوست، کبودی و خونریزی آسان، پتشی، عفونت‌های دیگر پوستی، زخم دهان و ورم لثه را دارند. از طرفی پتشی که در سرطان خون به وجود می‌آید به راش‌های پوستی مثل درماتیت آتوپیک شباهت دارد. یک نکته مهم درباره لکه‌های پوستی ناشی از لوسمی وجود دارد، وقتی روی این لکه‌ها فشار می‌دهید، رنگشان عوض نمی‌شود و همچنان قرمز، بنفش یا قهوه‌ای باقی می‌ماند. اما بقیه راش‌ها این‌طور نیستند، وقتی روی آن‌ها فشار می‌دهید، رنگشان موقتا سفید می‌شود.
آیا سرطان خون در مراحل اولیه قابل تشخیص است؟
بله. گاهی سرطان خون در مراحل اولیه با علائم مبهمی مانند خستگی، تب‌های مکرر، کبودی یا عفونت‌های مکرر همراه است. آزمایش خون و بررسی‌های تکمیلی می‌توانند به تشخیص کمک کنند، اما تشخیص قطعی به نوع لوسمی و بررسی‌های تخصصی بستگی دارد.
خستگی شدید چه ارتباطی با سرطان خون دارد؟
خستگی و ضعف مداوم می‌تواند در اثر کم‌خونی ایجاد شود. در سرطان خون، اختلال در عملکرد مغز استخوان ممکن است تولید گلبول‌های قرمز سالم را کاهش دهد و در نتیجه اکسیژن‌رسانی به بافت‌ها کمتر شود.
بالا بودن گلبول سفید در آزمایش خون نشانه چیست؟
افزایش گلبول سفید می‌تواند به دلایل مختلفی مانند عفونت، التهاب، مصرف برخی داروها یا بیماری‌های خونی ایجاد شود. بنابراین بالا بودن WBC به تنهایی به معنی ابتلا به سرطان خون نیست.
منبع:
