پاهای انسان فشار واردشده از وزن بدن را در هر قدم تحمل میکنند. آرتروز یکی از مشکلاتی است که برای کف پاها به وجود میآید. این مشکل اصطکاک میان استخوانها را افزایش داده و در نهایت منجر به التهاب، خشکی مفاصل و دردهای مزمنی میشود.
آرتروز کف پا چیست؟
آرتروز کف پا، وضعیتی است که در آن غضروفهای مفاصل پا دچار فرسایش و تحلیل تدریجی میشوند. با از بین رفتن غضروفها، استخوانها بهم ساییده میشوند و مشکلات دیگری را نیز به وجود میآورند.
علت ابتلا به آرتروز کف پا
سوالی که برای برخی از افراد به وجود میآید، این است که علت ابتلا به آرتروز کف پا چیست؟
- سن: با بالا رفتن سن، غضروفها از بین میروند، این مورد احتمال بروز آرتروز را بالا میبرد.
- ژنتیک: سابقه خانوادگی تاثیر زیادی در ابتلا به آرتروز دارد. برخی افراد به دلیل ویژگیهای ژنتیکی، غضروفهای ضعیفتری دارند که زودتر دچار ساییدگی میشود. در کنار سبک زندگی، این عامل ژنتیکی تعیینکننده اصلی در احتمال بروز آرتروز در افراد است.
- آسیبهای مکرر: مشاغلی که فشار و تکانهای زیادی دارند و آسیبهای مکرر نیز جزو مواردی هستند که در بروز آرتروز نقش دارند.
- چاقی: شاید جالب باشد بدانید که چاقی نیز از دیگر علل ابتلا به آرتروز کف پا است، چرا که وزن زیاد بر مفاصل پا فشار وارد میکند و غضروفها را تحت تاثیر قرار میدهد.
- بیماری: از دیگر علل وجود آرتروز کف پا میتوان به روماتوئید آرتریت و دیابت اشاره کرد. به طور خلاصه میتوان گفت که دیابت با ایجاد التهاب در سراسر بدن و افزایش رادیکالهای آزاد، به بافتهای اطراف مفصل آسیب میزند. این شرایط باعث میشود مفاصل فرد دیابتی، زودتر دچار فرسایش و تخریب شوند.
علائم آرتروز کف پا
نشانههای آرتروز کف پا برای همهی افراد یکسان نیست ولی به طور کلی میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
- احساس درد در کف پا که گاهی به شکل تیر کشیدن بروز میکند.
- التهاب و تورم در کف پا همراه با حساسیت شدید هنگام لمس.
- قرمزی یا کبودی در ناحیه کف پا که معمولا نشانه آسیبدیدگیهای شدید است.
- ناتوانی در تحمل وزن بدن روی پا به دلیل درد شدید هنگام ایستادن یا گام برداشتن.
- حس سوزش و داغ شدن غیرطبیعی در کف پا.
- احساس گزگز و مورمور شدن مداوم در ناحیه پا.
نحوه تشخیص آرتروز کف پا
قبل از انجام درمان آرتروز کف پا باید راههای تشخیص این عارضه را بدانیم. این راههای تشخیص عبارتند از:
- در اولین مرحله، پزشک درباره ماهیت درد، زمان بروز آن و سبک زندگی شما سوال میپرسد.
- رایجترین روش برای مشاهده فاصله بین استخوانها رادیوگرافی است. در افراد مبتلا به آرتروز، کاهش فاصله مفصلی (نشانه ساییدگی غضروف) و وجود زائدههای استخوانی (استئوفیتها) در عکس رادیولوژی به وضوح دیده میشود.
- اگر پزشک نیاز داشته باشد وضعیت دقیق غضروف، لیگامانها (رباطها) و بافتهای نرم اطراف مفصل را با جزئیات بسیار بالا مشاهده کند، MRI بهترین گزینه است.
انواع روش های درمان آرتروز کف پا
درمان آرتروز کف پا روشهای مختلفی دارد و پزشک براساس نیاز فرد راهکار مناسب برای درمان آرتروز پا را تجویز میکند.
|
روش درمانی |
میزان تهاجم | دوره نقاهت | هدف اصلی |
| دارو درمانی | غیرتهاجمی | فوری |
کنترل درد |
|
سلولهای بنیادی اتولوگ |
کمتهاجمی | کوتاه | بازسازی بافت |
| فیزیوتراپی | غیرتهاجمی | تدریجی |
تقویت و اصلاح |
|
جراحی |
تهاجمی | طولانی |
اصلاح ساختار |
سلول بنیادی اتولوگ
سلولهای بنیادی اتولوگ توانایی منحصربهفردی برای تبدیلشدن به بافتهای مختلف بدن از جمله غضروف، استخوان و چربی دارند. پزشکان با تکیه بر این ویژگی، از سلولهای بنیادی برای ترمیم غضروفهای فرسوده در مفاصل آسیبدیده و درمان آرتروز زانو با سلول بنیادی بهره میبرند. مزیت اصلی سلولدرمانی، توانایی بازسازی ساختاری بافتهای تحلیلرفته در کف پاست.
طبق گفته docsfootankle در حالی که روشهای دارویی تنها نقش تسکین موقت و کنترل علائم را دارند، این تکنیک با استفاده از قدرت سلولهای بنیادی اتولوگ، فرایند ترمیم واقعی بافتهای آسیبدیده را آغاز میکند. این روش به دلیل ماهیت غیرتهاجمی، نیاز به جراحیهای پیچیده را حذف کرده و دغدغههای مربوط به عوارض جانبی و دوران نقاهت دشوار را به حداقل میرساند.
دارودرمانی
برای کاهش التهاب و درد از داروهای خوراکی ایبوپروفن و ناپروکسن یا داروهای استروئیدی استفاده میشود.
فیزیوتراپی
فیزیوتراپی در تمامی دردهای مفصلی کاربرد دارد از درمان آرتروز پا گرفته تا موارد دیگر، با کمک فیزیوتراپی عضلات تقویت میشوند و انعطافپذیری نیز افزایش مییابد. در برخی شرایط نیز الکترود درمانی، گرما یا سرماتراپی نیز انجام میشود.
اوزون تراپی
اوزون تراپی بدین صورت است که گاز اوزون به ناحیهی کف پا تزریق میگردد، با این کار گردش خون به خوبی تقویت میشود و تورم و التهاب کاهش مییابد.
جراحی
اگر هیچکدام از درمانهای فوق برای بیمار جوابگو نباشد، در آخرین مرحله از جراحی استفاده میشود. در این مورد یا مفصل تعویض میشود یا جراحی برای تغییر مفاصل اجرا میگردد.
آیا میتوان از آرتروز کف پا پیشگیری کرد؟
آرتروز کف پا تا حد زیادی با مراقبت از مفاصل و انتخاب سبک زندگی درست، قابل پیشگیری یا مدیریت است.
- اضافه وزن، فشار زیادی بر مفاصل پا وارد میکند و باعث ساییدگی زودرس غضروفها میشود. حفظ وزن مناسب، فشار روی مفاصل را به حداقل میرساند.
- پوشیدن کفشهای غیراستاندارد، پاشنه بلند یا دارای کفی نامناسب، تراز طبیعی پا را به هم میزند. استفاده از کفشهای طبی با کفی مناسب، حمایت لازم را از قوس پا فراهم کرده و از فشارهای غیرطبیعی جلوگیری میکند.
- درمان کامل آسیبدیدگیهای جزئی پا از قبیل ضربدیدگی یا پیچخوردگی، مانع از تبدیل شدن این مشکلات به آرتروز در آینده میشود. نادیده گرفتن دردهای جزئی، ریسک مزمن شدن آسیب را افزایش میدهد.
- دیابت و سایر بیماریهای التهابی، سلامت مفاصل را به خطر میاندازند. کنترل دقیق قند خون و مدیریت بیماریهای التهابی، نقش مهمی در سلامت بافتهای مفصلی دارد.
سوالات متداول
تفاوت درد آرتروز با خستگی معمولی پا چیست؟
خستگی معمول پا با استراحت کوتاه، ماساژ یا خواب کافی به طور کامل برطرف میشود. در مقابل، درد آرتروز ماهیتی مزمن و پایدار دارد، به طوری که پس از فعالیتهای روزمره تشدید شده و با استراحت ساده بهبود نمییابد. همچنین این درد معمولا با خشکی صبحگاهی مفاصل و تورم همراه است.
استفاده از کفیهای طبی چه تاثیری در درمان دارد؟
کفیهای طبی با توزیع یکنواخت وزن در سطح کف پا، فشارهای نقطهای را کاهش میدهند. این کفیها با اصلاح ناهنجاریهای پا، از وارد شدن فشار غیرطبیعی به مفاصل پیشگیری کرده و نقش مهمی در کنترل درد و جلوگیری از سایش بیشتر غضروفها دارند.
منبع:
